Κατηγορίες

Άρθρο

Το πένθος δεν ταιριάζει στη Δάφνη - Μια ανάγνωση της «Ωδή…σσειας μιας έφηβης» της Ευαγγελίας Θεοδωρίδου

Το πένθος δεν ταιριάζει στη Δάφνη - Μια ανάγνωση της «Ωδή…σσειας μιας έφηβης» της Ευαγγελίας Θεοδωρίδου

Γράφει ο Φίλιππος Μανδηλαράς

Είναι η Δάφνη. Δεκαπέντε στα δεκαέξι, μαθήτρια της Α’ Λυκείου, ζευγάρι με τον Ορέστη και κολλητή με την Αλίκη.

Είναι κι η άλλη Δάφνη. Δεκαπέντε στα δεκαέξι, μαθήτρια της Α’ Λυκείου και κόρη της αγαπημένης φιλόλογου των μαθητών της Σοφίας Προκοπίου και του ιδιαίτερα κουλ χειρούργου, πρώην στρατιωτικού γιατρού, Δημήτρη Αγγέλου.  

Η πρώτη Δάφνη είναι ένα κορίτσι που ζει αρμονικά με την ηλικία της, βγαίνει, διασκεδάζει, ερωτεύεται, γελάει, βαριέται, θυμώνει, μαλώνει, μεγαλώνει.

Η δεύτερη Δάφνη νιώθει τη μαμά της να την πνίγει με τις έμμεσες απαιτήσεις της, νιώθει πως τη χειρίζεται και δεν την αφήνει να μεγαλώσει όπως θέλει, επαναστατεί, ζητάει και απαιτεί, αλλά πάντοτε βρίσκει απέναντί της τους γονείς της ενωμένους να ελέγχουν τις επιθυμίες της.

Αν τώρα αναλογιστούμε το ειδικό βάρος αυτού που μαθαίνει από την κολλητή της, τότε δε γίνεται να μη δώσουμε δίκιο στη Δάφνη: στο τέλος της χρονικής χρονιάς, λέει, θα μετακομίσει με τους γονείς της στη Σουηδία. Είναι δυνατόν τέτοια απόφαση να έχει παρθεί ερήμην της;

Όλα στην Ωδή…σσεια μιας έφηβης της Ευαγγελίας Θεοδωρίδου ξεκινούν από μια παρεξήγηση και θα μπορούσε να είναι μια κακόγουστη φάρσα (πού ακούστηκε να μετακομίζεις στη Σουηδία και να το μαθαίνεις από την κολλητή σου;), μόνο που δεν είναι. Μπορεί, βέβαια, οι γονείς της Δάφνης να είχαν σκοπό να της το πουν αφού πρώτα σιγουρεύονταν κι οι ίδιοι για τις συνθήκες της μετακόμισης, αλλά να που μαθεύτηκε το νέο και τώρα έχουν να αντιμετωπίσουν τη θυμωμένη κόρη τους, η οποία, μετά από χρόνια μετακινήσεων στην ελληνική επαρχία (λόγω του επαγγέλματος του μπαμπά), είχε κατασταλάξει τα τελευταία χρόνια στην Αθήνα κι ήταν σίγουρη πως κανείς δε θα τη μετακινούσε πλέον από τον ασφαλή μικρόκοσμό της.

Η Δάφνη θα αρνηθεί στην αρχή ότι της συμβαίνει κάτι τέτοιο, θα θυμώσει στη συνέχεια, με τη μαμά της κυρίως –αλλά και με τον μπαμπά, που έχει πάντοτε τον τρόπο του να την τουμπάρει–, θα θυμώσει και με τους φίλους της –ακόμα και με τον Ορέστη, που της φαίνεται να παίρνει αψήφιστα αυτό που η ίδια ορίζει ως δράμα– και σύντομα θα απομονωθεί, αρνούμενη να δει τη μεγάλη εικόνα της ζωής που κοχλάζει, ρέει και κινείται. Σύντομα η μετριοπάθεια που δείχνουν όλοι (και κυρίως οι φίλοι της) θα τη βοηθήσει να αμβλύνει τις γωνίες, να τοποθετήσει το δράμα του ξενιτεμού στις πραγματικές του διαστάσεις και να αρχίσει να το διαπραγματεύεται μέχρι την τελική αποδοχή του γεγονότος. Υπάρχουν όμως αγκάθια σ’ όλα αυτά: οι φίλοι, η σχέση της μαζί τους, το μέλλον της σχέσης της με τον Ορέστη. Γίνεται σχέση από μακριά; Γίνεται αγάπη από απόσταση; Γίνονται αγκαλιές και φιλιά δίχως τη φυσική παρουσία του άλλου;

Η Ευαγγελία Θεοδωρίδου φροντίζει να επισημάνει τις αδιόρατες αναταράξεις της εφηβικής ψυχής, να φωτίσει τις σκιές και να αποδώσει τις διαστάσεις τους σε κάθε στάδιο του πένθους της Δάφνης, να σκιαγραφήσει τις μεταβολές στη διάθεσή της και, κυρίως, να εντάξει τον μικρόκοσμό της στον μεγάλο κόσμο λαμβάνοντας πάντοτε υπόψη της την ορμή, την άγνοια κινδύνου, την έλλειψη εμπειρίας, αλλά και την αθωότητα της ηρωίδας της.

Όλα αυτά, βέβαια, αφορούν κυρίως την πρώτη Δάφνη, γιατί η άλλη Δάφνη, η κόρη των γονιών της, ακολουθεί άλλους ρυθμούς στην επεξεργασία του γεγονότος που συνταράσσει τη ζωή της και θα χρειαστεί πρώτα να αλλάξει η οπτική των γονιών της απέναντί της. Θα χρειαστεί, δηλαδή, να απεκδυθεί η μητέρα της τον αυστηρά μητρικό της ρόλο, ώστε να πλησιάσει την έφηβη κόρη της αποκαλύπτοντάς της πτυχές του εαυτού της που ποτέ δε θα πίστευε η Δάφνη πως υπήρχαν. Κι όχι μόνο αυτό. Θα χρειαστεί ακόμη μητέρα και πατέρας να αναλογιστούν τον εαυτό τους στην ηλικία της κόρης τους και να δουν με τα δικά τους, άγουρα τότε, μάτια, τη σημασία όλων αυτών των αλλαγών στη ζωή της, ώστε να μετακινηθεί κι η Δάφνη από τον θυμό και την παραίτηση προς την αποδοχή του γεγονότος της μετακόμισης-ξενιτεμού ως ενός συμβάντος σε μια ατελείωτη θάλασσα γεγονότων που μπορεί μεν να την αποσταθεροποιούν, αλλά δεν είναι αναγκαίο να την κάνουν να χάνει την πορεία της ούτε και την πίστη της στο μέλλον.

Αυτό που πετυχαίνει λοιπόν η Ευαγγελία Θεοδωρίδου με την Ωδή…σσεια μιας έφηβης είναι να αναδείξει τη σημασία του ταξιδιού με τρόπο παιχνιδιάρικο, πολύ συχνά χιουμοριστικό, ζεστό, τρυφερό και καυστικό κάποιες φορές, ο οποίος αρμόζει θαυμάσια σε εφηβικές ψυχές που ονειρεύονται το ταξίδι της ζωής. Και μέσα σε όλα, αναδεικνύει τον ρόλο που οι γονείς μπορούν να παίξουν (παράλληλα με αυτόν των φίλων) στη συνειδητοποίηση της σημασίας του ταξιδιού. Αρκεί να ξαναθυμηθούν πόσο πολύ τους στένευαν τα ρούχα που ήθελε να τους φοράει η μαμά τους.

Εντέλει, το πένθος του αποχωρισμού δεν ταιριάζει καθόλου στη Δάφνη, αλλά σίγουρα αποτελεί ένα σημαντικό στάδιο για την ενηλικίωσή της. Κι όπως φαίνεται στο γλυκόπικρο τέλος του βιβλίου, πρόκειται να αποτελέσει πολύτιμο κεφάλαιο στο βιβλίο της ζωής της. 

Προηγούμενο
Επόμενο


Page generated: 03/06/2020 17:27:22