Κατηγορίες

Άρθρο

Αντρί Σνερ Μάγκνασον, ΤΙΜΑΚΙΣΤΑΝ – Το σεντούκι του χρόνου

Αντρί Σνερ Μάγκνασον, ΤΙΜΑΚΙΣΤΑΝ – Το σεντούκι του χρόνου

Γράφει η Βασούλα Κατέρη


Οψιδιάνα, Γκρέις. Τιμακιστάν – το σεντούκι του χρόνου. Timebox – το κουτί του χρόνου. Τότε και μετά. Ο βασιλιάς Ντίμον στο παρελθόν. Ο αρχαιολόγος Κρόμγουελ στο μέλλον. Ο χρόνος κυρίαρχος. Ποιος επιθυμεί να τον κατακτήσει και γιατί; Ποια συγκυρία είναι ικανή να διαταράξει την ισορροπία του κόσμου; Τι θα σημάνει αυτό για την ανθρωπότητα;

Στο κοντινό μέλλον η πλάση μοιάζει να καταρρέει, οι άνθρωποι βρίσκονται υπνωτισμένοι μέσα σε μαύρα κουτιά. Τρομαγμένα παιδιά απ’ όλο τον κόσμο έχουν μαζευτεί σ’ ένα απομονωμένο σπίτι ελπίζοντας ν’ αλλάξει κάτι. Εκεί ζει η ηλικιωμένη Γκρέις, αποφασισμένη να βοηθήσει, καθώς γνωρίζει μυστικά που θ’ αποκαλύψει σιγά σιγά αφού τους αφηγηθεί μια ιστορία που οι ρίζες της κρατούν από δεκάδες αιώνες πριν. Ο Μάρκους, η Σιγκρούν, η Κριστίν και ο Πίτερ είναι κάποια από τα παιδιά που θα σπεύσουν να ξυπνήσουν τους ανθρώπους γύρω τους, ώστε να συνεχίσουν τη ζωή τους από εκεί που την είχαν αφήσει.

Όλα ξεκίνησαν όταν ο βασιλιάς Ντίμον της Παγγαίας έχασε πάνω στη γέννα της κόρης του την αγαπημένη του Ηλιαχτίδα, τη γυναίκα του. Η οδύνη του ήταν αβάσταχτη. Τίποτα δεν μπορούσε να φέρει πίσω τη χαρά του. Ό,τι του είχε απομείνει ήταν το πανέμορφο κοριτσάκι του, που ήταν λευκό σαν χιόνι, με χείλη κόκκινα σαν το αίμα και μαλλιά μαύρα σαν τα φτερά του κορακιού. Το όνομά της Οψιδιάνα. Ορκίστηκε να διαφυλάξει αυτή την ομορφιά στους αιώνες. Ο μόνος τρόπος ήταν να κατακτήσει τον χρόνο και κίνησε γη και ουρανό για να το πετύχει. Τα έβαλε με Θεούς και Δαίμονες. Τη λύση την έδωσαν κάποιοι νάνοι. Του πρόσφεραν ένα σεντούκι υφασμένο από αραχνομέταξο, όπου ο χρόνος δεν μπορούσε να το διαπεράσει κι όποιος κλεινόταν μέσα του διατηρούσε τη νιότη του. Ο Ντίμον αποκεφάλισε τους νάνους κι ο θάνατός τους προκάλεσε ένα θεόρατο ρήγμα που χώρισε το βασίλειό του στα δύο.

Ο βασιλιάς έκλεινε συχνά την Οψιδιάνα στο σεντούκι. Το κορίτσι έχανε πολύτιμες στιγμές με αγαπημένα της πρόσωπα, δεν υπήρχε συνέχεια στις αναμνήσεις της και το σπουδαιότερο απ’ όλα ήταν ότι έμοιαζε συνεχώς μπερδεμένη και απομονωμένη χωρίς να έχει ούτε έναν φίλο. Ο κόσμος άλλαζε γύρω της κι εκείνη παρέμενε ίδια, κολλημένη στα δεκαέξι της χρόνια. Στο μεταξύ ο πατέρας της ξαναπαντρεύτηκε, αλλά έλειπε όλο και περισσότερο για να καταφέρνει να διοικεί το αχανές του βασίλειο και ν’ αποκαταστήσει τις καταστροφές που είχε επιφέρει το ρήγμα. Η «αιώνια πριγκίπισσα» έμενε κλεισμένη στο διάφανο σεντούκι και με τις μηχανορραφίες του στασιαστή Αχινού έγινε η Θεά της Πόλης. Φήμες οργίαζαν για μαντικές και μεταφυσικές ικανότητες. Ο λαός την προσκυνούσε και τη φοβόταν. Κάποτε ένα φτωχό αγόρι, ο Ανόρι, τρύπωσε στον ναό και κατά λάθος άνοιξε το σεντούκι. Γνώρισε την Οψιδιάνα κι έγινε ο πρώτος και μοναδικός της φίλος. Η πριγκίπισσα αντιλαμβάνεται πια πως το σεντούκι είναι η φυλακή της αλλά τίποτα δεν πείθει τον πατέρα της να την αφήσει να ζήσει ελεύθερα. Ο Ντίμον αναγκάζεται να ξαναφύγει για νέες εκστρατείες. Η αυτοκρατορία του όμως καταρρέει. Ο λαός του υποφέρει. Η κατάσταση στο παλάτι είναι έκρυθμη. Ο Αχινός εποφθαλμιά τον θρόνο του. Η σύζυγός του συναινεί. Ο έμπιστός του Εξέλ εξορίζεται και φυλακίζεται. Η προδοσία βρίσκεται προ των πυλών. Ο βασιλιάς επιστρέφει, όμως η οργή, η έπαρση, ο εγωισμός θολώνουν την κρίση του. Δεν αναγνωρίζει στον Ανόρι το πρόσωπο του φίλου, του συμμάχου. Σε μια συμπλοκή ένα βέλος χτυπά κατάστηθα την Οψιδιάνα, που μόλις είχε ανοίξει τα μάτια της. Το τραύμα της είναι θανάσιμο. Ο μόνος τρόπος να κρατηθεί στη ζωή είναι να παραμείνει στο σεντούκι μέχρι κάποιος να βρει τα μέσα για να τη σώσει, ακόμη κι αν χρειαστεί να περάσουν χιλιάδες χρόνια. Πράγματι, αιώνες μετά οι αρχαιολόγοι Κρόμγουελ και Ρόουλαντ τόλμησαν να εξερευνήσουν τον Απαγορευμένο Λόφο. Ο ανιχνευτής τους εντόπισε κάτι σημαντικό και άρχισε η ανασκαφή. Στο φως ήρθε το χρονοσέντουκο, όπου μέσα κειτόταν λαβωμένη η Οψιδιάνα. Ο Κρόμγουελ εμβρόντητος το άνοιξε, διαπίστωσε τον τραυματισμό του κοριτσιού και έσπευσε για τη διάσωσή της. Η Οψιδιάνα εν τέλει επιβίωσε. Ξύπνησε σ’ έναν κόσμο άγνωστο και ακατάληπτο για εκείνη. Όταν διάβασε το σημείωμα που είχε αφήσει ο Ανόρι στα χέρια της, ξέσπασε σε κλάματα κι εξαφανίστηκε. Μετά από χρόνια ξαναβρήκε τον Κρόμγουελ αναζητώντας τα ίχνη του Ανόρι. Του συστήθηκε με τ’ όνομα Γκρέις. Κάπου εκεί συνδέεται το παρελθόν με το παρόν και το μέλλον. Τα παιδιά βρίσκουν τον Κρόμγουελ και μαθαίνουν την αλήθεια. Ο αρχαιολόγος ανακάλυψε την ύλη του σεντουκιού, το εκσυγχρόνισε κι έφτιαξε πλήθος τέτοιων. Τα πουλούσε στους ανυποψίαστους ανθρώπους οι οποίοι κλείστηκαν εκεί προκειμένου ν’ αποφύγουν τις δυσκολίες που επιφυλάσσει κάποιες φορές η ζωή. Η ισορροπία χάθηκε, η πλάση ερήμωσε, η φύση άναρχη σκέπασε σχεδόν τα πάντα. Ώσπου η Γκρέις ώθησε τα παιδιά ν’ αγωνιστούν. Ήρθαν αντιμέτωπα με κοράκια, ιστούς κι αράχνες, τα κουτιά άνοιξαν, οι άνθρωποι ξύπνησαν και πήραν ξανά τη ζωή στα χέρια τους.

Πρόκειται για ένα συναρπαστικό και συγκινητικό αφήγημα συνάμα. Μια ιστορία που αρχικά διαδραματίζεται στο μέλλον, κρύβει όμως μέσα της μια άλλη που λαμβάνει χώρα στο παρελθόν. Κι όταν το κουβάρι ξετυλίγεται, ο εγκιβωτισμός αυτός συναντά τον συνδετικό του κρίκο, την Γκρέις, που κάποτε ονόμασαν Οψιδιάνα. Μια καλογραμμένη ιστορία με έντονο το παραμυθικό στοιχείο και πολλά δάνεια από τα αρχετυπικά παραμύθια της Χιονάτης και της Ωραίας Κοιμωμένης. Παρατηρείται η αναβίωση ίδιων μοτίβων και συμβολισμών. Επικεντρώνεται στην αιώνια νεότητα, στον χρόνο, στον φόβο της φθοράς, στην αλαζονεία, στη διαφθορά της εξουσίας και στο μάταιο κυνήγι του χρήματος. Ταυτόχρονα αναδεικνύει την αξία, τη σπουδαιότητα που έχουν για την ανθρώπινη ύπαρξη η μνήμη, το μέτρο, η δικαιοσύνη, η αγάπη, η φιλία, οι δεσμοί με τ’ αγαπημένα πρόσωπα και η διατήρηση της ισορροπίας στη φύση. Ο Ισλανδός συγγραφέας Αντρί Σνερ Μάγκνασον –ίσως με αφορμή την οικονομική κρίση που τάραξε και τη δική του χώρα– χρησιμοποιεί στοιχεία της συλλογικής μνήμης και πλάθει ένα αλληγορικό μυθιστόρημα παροτρύνοντας τους νέους ανθρώπους να μάχονται στη ζωή με υψηλά ιδανικά.

Το Τιμακιστάν είναι ένα βιβλίο που θ’ αγαπήσουν όλοι καθώς μέσα από τον μαγικό ρεαλισμό του ταξιδεύει τον αναγνώστη, τον παρηγορεί και τον ενθαρρύνει προβάλλοντας το αισιόδοξο μήνυμα ότι η ζωή –παρ’ όλες τις δυσκολίες της– είναι ένα πολύτιμο δώρο που πρέπει να το χαιρόμαστε στην ώρα του.

 

Η Βασούλα Κατέρη είναι αναγνώστρια και έχει μεταπτυχιακό τίτλο σπουδών με ειδίκευση «Ανάγνωση, Φιλαναγνωσία και Εκπαιδευτικό Υλικό» από το ΕΚΠΑ.

Προηγούμενο
Επόμενο


Page generated: 23/09/2020 04:57:27